آزمایشگاه تجربی و شناخت (حیوانی)

آزمایشگاه علوم اعصاب حیوانی در موسسه آموزش عالی علوم شناختی در سال 1385 با مجهزترین دستگاه ها و با تنوع بالایی از آزمون های رفتاری راه اندازی شد و  تا کنون  مورد استفاده دانشجویان دوره های دکتری تخصصی و کارشناسی ارشد پژوهشکده علوم شناختی قرار داشته است و نتایج پژوهش های انجام شده در این آزمایشگاه که مستخرج از پایان نامه دانشجویان و یا طرحهای پژوهشی اساتید است در نشریات معتبر بین المللی  انتشار یافته است.

در راستای پیشرفت علم و تولید دانش در کشور عزیزمان موسسه آموزش عالی علوم شناختی با در اختیار قرار دادن کلیه آزمایشگاهای تحقیقاتی خود آماده همکاری با سایر دانشگاه های کشور، اساتید، دانشجویان و علاقه مندان واجد شرایط در مقاطع دکتری تخصصی و کارشناسی ارشد در امر پژوهش می باشد.

دستگاه های موجود در آزمایشگاه  علوم اعصاب حیوانی:

دستگاه Hole-Board:

آزمون Hole-Board  یک روش تجربی است که در پژوهش های علمی برای اندازه گیری اضطراب، استرس و احساسات در حیوانات آزمایشگاهی مورد استفاده قرار می گیرد و به دلیل قابلیت آن در اندازه گیری رفتارهای مختلف حیوان به یک آزمون محبوب در بین پژوهشگران تبدیل شده است. این دستگاه از يك صفحه پلاستيکي سفيد رنگ (3× 40 ×40 سانتيمتر) تشکیل شده است كه در سطح آن 16 سوراخ به قطر 2 سانتيمتر تعبيه شده است. درون هر سوراخ چشمهاي نوري مادون قرمز تعبيه شده و با این تکنولوژی تعداد دفعاتي كه حيوان سرش را در مدت 5 دقيقه وارد سوراخ ها كند شمارش مي­ کند و  نیز بر روي صفحه علامت +  وجود دارد که آن را به چهار قسمت مساوی تقسيم می کند. تعداد دفعاتي که حيوان از اين خطوط عبور می کند، نشانه ی فعاليت حرکتي حيوان مي­باشد.

                                                                                      

دستگاه سنجش اضطراب  ELevated Plus-Maze:

این تست برای سنجش اضطراب بوده و برای اولين بار توسط Pellow و همکارانش ارائه شد. جنس اين دستگاه از پلکسی گلاس بوده و چهار راهرو دارد که با هم علامت مثبت را تشكيل می دهند. طول و عرض هر کدام از راهروهاcm 10×50 است. دو راهرو باز در مقابل هم قرار داشته که در انتها نیز باز هستند و فقط دارای يك لبه یک سانتيمتری در طول راهروها برای جلوگیری از افتادن حیوان وجودارد. دو راهروی بسته ديگر با ديواره هايي به ارتفاع48 cm   محدود شده است. چهار راهرو به يک محدوده مرکزی به ابعاد 10×10 سانتيمتر منتهی می شوند. کل این مجموعه توسط پايه ­هايی به ارتفاع cm 50 بالاتر از سطح زمين قرار می‌گيرد.

دستگاه القاي ترجیح مکان شرطی شدهCPP ) Condition Place Preference:

 دستگاه ترجیح مکان شرطی شده ( CPP ) از چوب مخصوصی ساخته شده و دارای دو قسمت  ( Compartment )  مجزاست که توسط یک دریچه گیوتینی با هم ارتباط دارند. این دو قسمت دارای ابعاد مساوی 15×15×15 ( ارتفاع، طول، عرض ) سانتیمتر می­باشند . دیواره ­ها و کف یکی از قسمتها به رنگ سفید و کف قسمت دیگر به رنگ سیاه در آمده است. آزمایش طی یک دوره 5 روزه انجام می­گیرد. این دستگاه جهت بررسی مسیرهای پاداشی و سازوکارهای درگیر در آن استفاده می­شود.

دستگاه ثبت حافظه ترس Fear Test :

آزمونی است که در آن حیوان با پیش بینی کردن اتفاقاتی که از آن نفرت دارد و برای آن ناخوشایند است یاد گرفته و می آموزد. در این آزمون یک محرک ناخوشایند ( مثلاً شوک الکتریکی) با یک زمینه یا یک محرک خاص و خنثی(‌مثلا یک صدا) ارتباط داده می شود. این  ارتباط باعث  تداعی حس ترس در حیوان می شود. اين دستگاه شامل جعبه‌اي به ابعاد 55cm×53×67 مي‌باشد. ديواره‌هاي داخلي جعبه توسط صفحات آكوستيك عایق شده است. در سقف جعبه دوربيني براي مشاهده حيوان و دو عدد بلندگو براي پخش صوت نصب شده است. يك فن براي تصفيه هوا و يك لامپ با نور 24 وات در گوشه­اي ديگر از جعبه نصب گرديده است. جعبه شرطي‌ سازي با ابعاد 25cm×25×25 در داخل جعبه آكوستيك قرار مي‌گيرد. در كف اين جعبه دستگاه شوكر قرار دارد كه شامل ميله‌هاي موازي از جنس استيل با قطر 3/0 سانتیمتر است. در روز آموزش حیوان به صورت انفرادي به اتاقک آزمون منتقل مي‌شوند. دو دقيقه به موش اجازه جستجو در محيط داده مي‌شود. سپس به مدت 30 ثانيه صوتي با مشخصات 4000 Hz و 90 dB‌ پخش مي‌شود. در دو ثانيه آخر صوت شوك با مشخصات .05 MA به حيوان داده مي‌شود. بعد از 300ثانيه حيوان از داخل جعبه درآورده مي‌شود. روز آزمایش حيوان در داخل همان محيط و با  همان شرايط قرار مي‌گيرد با اين تفاوت كه شوك به حيوان داده نمي‌شود. مدت زمان بی­حرکتی حیوان ثبت مي‌شود.

                                                                          

دستگاه :Step Through


دستگاه يادگيری اجتنابی غير فعال از جعبه ­ای تشکيل شده است که به وسيله يک ديواره به دو قسمت با اندازه يکسان ( 30×20×20 ) تقسيم می­شود. در وسط ديواره يک درب گيوتينی با ابعاد  cm9×7 سانتیمتر وجود دارد که می­تواند در مواقع لزوم برداشته شود. يک بخش دستگاه سفيد می­باشد.کف و ديواره هايی آن از جنس پلکسی گلاس سفيد ساخته شده است و يک لامپ الکتريکی w 25 به فاصله  50  سانتیمتر از کف دستگاه، آن را روشن می­سازد. بخش ديگر دستگاه تاريک است و ديواره­ های آن از جنس پلکسی گلاس سياه می­باشد، درکف اين قسمت ميله­ های فولادی با فاصله 1 سانتیمتر از هم قرار می­گيرند.  اين ميله­ ها به وسيله سيم رابط به دستگاه استيمولاتور متصل می­شوند.

دستگاه استریوتاکسی:

توسط این دستگاه و با استفاده از اطلس پاکسینوس و مختصات نقاط مختلف مغز می­توان نواحی گوناگون مغز حیوان را جراحی کرد و سپس بر روی هسته­ های مغز کانول گذاری و یا کاشت الکترود انجام داد و نقش هسته­ های مزبور را در رفتارهای مختلف بررسی کرد. 

دستگاه  Vibroslice:

این دستگاه جهت برشگیری بافت مغز در حد چندین میکرومتر استفاده می­شود. بعد از برشگیری، مقاطع تهیه شده توسط استریو میکروسکوپ عکس برداری شده، مکان دقیق هسته ­های مغزی مورد بررسی قرار می­گیرد.

      

دستگاه محرومیت از خواب Sleep Deprivation  :Total

این دستگاه جهت بررسی مکانیسم محرومیت خواب استفاده می­شود. در این روش حیوان بر روی پدال­های متحرکی که در زیر آنها محفظه ی از آب است قرار می گیرد این پدال ها با سرعت یکسانی در جهت  مخالف رو به بالا و پایین جابجا می شود طوری که حیوان برای خیس نشدن و غرق نشدن در آب مجبور است روی پدال ها جابجا شود  این موضوع سبب می­شود حیوان بصورت کامل در طول شبانه روز از خوابیدن محروم شود بعد از القای محرومیت از خواب کامل می­توان سازوکارهای مختلف مغزی و عملکردهای شناختی ناشی از محرومیت از خواب کامل را بررسی کرد.

دستگاه محرومیت از خوابSleep Deprivation  Rem:

در این دستگاه از سـكوهایی اسـتفاده شده، که در تانکی با محیط آبی قرار گرفته است. حيوانات مورد مطالعه بر روي سكوها قـرار مـي­گيـرد. ايـن وضـعيت بـه حيـوان اجـازه خـواب غيـررم  Non REM و بيـداري را مـ­­ی­دهـد، ولـي از آنجـايي كـه شـروع خواب رم بـا شـل شـدن عـضلات محـوري و گـردن همـراه است، حيوان از روی سکو رها شده به درون آب افتاده، بيـدار شده و این امر موجب محرومیت از خواب رم در حیوان می­شود.

تست شنای اجباری   FST(Forced Swimming Test):

این تست یکی از رایجترین و معتبرترین تست­های حیوانی جهت سنجش افسردگی می­باشد. در این آزمون نوع حرکات حیوان، نحوه­ی شنا کردن و قطع حرکات دست و پا زدن بطور قراردادی معیاری برای شنجش افسردگی و امید به زندگی در حیوان می­باشد.

تست روتارد:

به کمک این دستگاه روتارود به بررسی مقاومت در برابر خستگی در رت و سوری، همچنین بررسی اثر داروها و مواد مختلف بر هماهنگی عصب و عضله پرداخته می­شود.

آزمون موریس واتر میز (Morris Water Maze):

مــاز آبــی موریــس یکــی از محبوب­ترین آزمون­هــا در علوم اعصاب، علــوم اعصـاب شـناختی و فیزیولوژی اسـت  که به منظــور ارزیابــی حافظــه و یادگیــری فضایــی در جونــدگان انجــام می­شــود. این آزمون شامل چهار روز تمرین یا یادگیری و یک روز تست می­باشد. حركـت و رفتـار حيـوان بـه وسـيلة يـك دوربيـن مـادون قرمـز كـه در ارتفـاع دو متـري بـالای ناحيـة مركـزي مخــزن قرارگرفتــه رديابــي و كنتــرل مي­شــود.

تست وای میز( Y _ Maze):

این وسیله از سه بازو تشکیل شده  که برای ســنجش رونــد حافظــه کوتاه مدت استفاده می­شود این آزمون در اتــاق نســبتا تاريــک، بــدون ســر و صــدا و استرس انجــام مي­شــود

.

آزمون اوپن فيلد(Open Field Test)  :

آزمون اوپن فيلد معمولا براي مطالعات رفتاري، نقص حركتي، اضطراب و افسردگي در حيوانات آزمايشگاهي  كاربرد دارد. اين دستگاه  از يك مربع تیره با ديواره­ هاي بلند تشكيل شده است. از اين تست معمولا در مطالعه­ ی واكنش­ هاي رفتاري، اثر داروهاي ضد اضطراب و افسردگي وعكس العمل اندام های حركتي به موادي مانند مواد مخدر، الکل، مورفین و.... مورد استفاده قرار می­گیرد.

معمولا حيوان در مركز اين دستگاه قرار مي­گیرد و رفتار حيوان را در يك بازه زماني معمولا 5 دقیقه ثبت می­کنند. زماني كه حيوان ترس و اضطراب دارد در كنار ديواره­هاي بلند مانده و از رفتن به مركز محيط و جستجو در آنجا خودداري می­كند ولی زماني كه ترس، اضطراب و افسردگي نداشته باشد براي شناختن بيشتر دنياي پيرامونش به هر طرف ار آن از صفحه ­ی مربعی قدم مي­گذارد و محیط را کاوش می­کند.

تست Hot-Plate:

دستگاه Hot-plate برای تشخیص سیستم درد وضد درد طراحی شده و از یک صفحه ­ی فلزی مدور به قطرcm 25 تشکیل شده که به وسیله جریان الکتریسته داغ شده و معمولا زمانیکه به دمای 55 درجه سانتی گراد رسید آزمایش شروع شـده و حیوان روی این صفحه داغ قرار گرفته و زمان شروع یا صفر ثبت می شود و به محض شروع لیسیدن دست ها یا پاها و یا تغییرخاص در قدم گذاری میـزان تحمـل درد حیوان ثبت می­گردد.

تست بررسی تعاملات اجتماعی ((Social Interaction:

این تست در بررسی بیماری اوتیسم جوندگان بسیار حائز اهمیت است. در این آزمون به رفتارهای اجتماعی جوندگان بوسیله­ ی تست تعاملات اجتماعی پرداخته می­شود.

تست ورزش (Treadmill):

این دستگاه به طور گسترده ­ای در مطالعات شناختی، علوم اعصاب، فیزیولوژی ورزشی، اعتیاد مورد استفاده قرار می­گیرد و در بررسی اثرات ورزش اجباری بر بیماری­ ها، اختلالات و فاکتورهای مختلف کاربرد دارد. این دستگاه  قابلیت تنظیم چندین دور سرعت و شیب را برای بررسی مطالعات متنوع دارا می­باشد.

تماس با ما

رایانامه:ICSS@iricss.org

تلفن:76291130-021

نمابر:76291140-021

نشانی: فاز 4 شهر پردیس، میدان عدالت، انتهای بلوار سفیر امید، بلوار علوم شناختی، بلوار شهید چمران

کد پستی:1658344575

کانال تلگرام موسسه

نماد الکترونیکی
نقشه جغرافیایی